MAZDA GEEFT EEUWENOUDE JAPANSE STIJLTRADITIES EEN MOOIE TOEKOMST.

Je staat er niet zo snel bij stil, maar op het moment dat er een nieuw model auto van de band komt rollen zijn er al heel veel stations gepasseerd en vele honderden miljoenen uitgegeven om het mogelijk te maken. Het ontwikkelen van een nieuwe auto is een lang en zeer kostbaar proces. Een nieuw model auto begint altijd met het vaststellen van een concept over welke doelgroep er bereikt moet worden en wat voor auto het moet gaan worden. Wordt het bijvoorbeeld een auto voor de zakelijke markt of een auto voor wat kleinere afstanden. Moet het een elektrische auto worden of toch een auto met een motor voor fossiele brandstof? Kortom als alle vragen zijn beantwoord kunnen de ontwerpers aan de slag om de eerste schetsen te gaan tekenen. 

Pasgeleden was ik voor B4men door Mazda uitgenodigd om een kijkje te komen nemen in hun designcentrum in Duitsland. Twee andere centra zitten in Japan en Amerika. Alle drie de centra werken samen aan alle ontwikkelingen, maar dan voor hun eigen markt. Het bijzondere van Mazda is dat zij in het concept niet alleen uitgaan van rationele vragen en uitgangspunten, maar vooral ook vanuit diepgewortelde principes uit de Japanse cultuur. In Japan heeft alles een betekenis. Handelingen hebben eigen rituelen vanuit eeuwenoude tradities. Niets is “zo maar”, alle rituelen hebben verbindingen met elkaar, de mens, de materie en de kosmos. Kijk eens naar een originele Japanse theeceremonie. Elk gebaar, elk voorwerp en elke handeling heeft een betekenis die alle elementen samenbindt. Mazda respecteert al deze tradities en zet ze in bij het maken van hun auto’s.

In mijn vorige artikelen over de auto’s van Mazda heb ik al wat van die tradities beschreven. Uitgangspunt bij Mazda is altijd de bestuurder. De auto wordt als het ware om de bestuurder heen gebouwd en de oude tradities worden hiernaartoe vertaald. Jarenlange laboratoriumonderzoeken naar de bewegingen van een bestuurder tijdens het rijden hebben geleerd hoe een bestuurder zich beweegt en dat hebben ze vertaald naar de inrichting van de auto. Eén van de begrippen die hierbij wordt gebruikt is “Jinba Ittai”. Dit betekent de eenheid tussen ruiter en paard. Deze “Jinba Ittai” filosofie zegt dat de ruiter en het paard met elkaar communiceren op basis van gevoel. Door uit te gaan van de bewegingen van een autobestuurder tijdens het rijden, vertaalt Mazda de “Jinba Ittai” filosofie naar de techniek en inrichting van hun auto’s. Hierdoor krijg je als bestuurder een verrijking van lichaam en geest door het maximale plezier tijdens het rijden.

Een ander begrip dat Mazda in de designs van hun auto’s naar voren laat komen is “Kodo”. Dit begrip gaat over de filosofie van “de ziel van de beweging”. De stijlkenmerken die hieruit voortkomen zijn uniek voor Mazda. De kern van “Kodo” wordt gevormd door de Japanse stijlprincipes. Mazda past deze toe in de ontwerpen van de auto’s waardoor er een heel fraai lijnenspel ontstaat. Ikuo Maeda, hoofd van Mazda’s designafdelingen zegt het heel treffend met; “Een vorm die op gepassioneerde en nauwkeurige wijze door mensenhanden is gemaakt krijgt een ziel.” Kevin Rice, hoofd van Mazda Design Europa, vult hierbij aan, “dat Mazda met hun know how met betrekking tot de Japanse stijlprincipes auto’s ontwerpt die mensen in vervoering brengen, zoals een kunstwerk dat ook kan doen”.

De drie designcentra werken heel nauw samen aan de concepten maar vullen details in naar de smaak en eisen van de landen op de verschillende continenten. Het is prachtig om te zien hoe er aan de concepten wordt gewerkt door de ontwerpers (tekenaars). Ronduit fascinerend is het om te zien hoe daarna kleimodelleurs de schetsen omzetten in 2D en 3D kleimodellen. “Kodo” is niet met een computer aan te brengen. De “emotie” en “beweging” moet dus op ambachtelijke wijze met de hand in het schaalmodel worden aangebracht. Een ongelooflijk moeilijke zaak voor de kleimodelleurs. Het zijn dan ook de beste kunstenaars die dit kunnen en mogen doen. Intussen zijn de interieurontwerpers bezig om, aan de hand van voorwerpen die passen in de Japanse stijlprincipes, de materialen voor het interieur te ontwerpen. Hierbij is vooral de “mens-centrische” filosofie van Mazda van belang. Functionaliteit en mooie vormen van de materialen vormen één geheel met elkaar. Er wordt vooral gebruik gemaakt van hoogwaardige en zachte materialen. 

Ook zijn de kleur- en verfspecialisten bezig om op hun gebied het “Kodo” principe toe te passen. Om het “Kodo”-effect van het exterieur te vergroten zijn de kleurdesigners en spuiters bezig geweest om de juiste kleur en spuittechniek te ontwikkelen. “Takumi-Nuri” is de naam die Mazda aan die hoogwaardige en zeer verfijnde laktechnologie heeft gegeven. De naam verwijst naar de ingenieurs die deze techniek hebben ontwikkeld. “Takumi” is Japans voor “ambachtslieden”. “Takumi-Nuri” wordt momenteel gebruikt voor de kleuren “Soul Red”, “Machine Grey” en “Soul Red Crystal”. Soul Red Crystal is de nieuwste carrosserie kleur die ontworpen is door Creatief Designexpert Keiich Okamoto die de mooiste kleur rood wilde ontwerpen en daar duizenden uren onderzoek voor heeft gedaan. Voor mij is hij daar uitstekend in geslaagd. Deze kleur is niet alleen heel stijlvol en prachtig, maar hij benadrukt ook heel mooi de “bewegingsovergangen” in de carrosserie. Het geheel van “Jinba Ittai” en “Kodo” levert auto’s waarbij schoonheid en de kracht van de natuur heel fraai samenvloeien en expressie en dynamiek uitstralen.

Natuurlijk mocht ik samen met een van de zes ontwerpers mijn eigen auto ontwerpen. Aan de hand van een aantal vragen werden de begrippen “Jinba Ittai” en “Kodo” aan mijn eisen gekoppeld om een fraaie auto te schetsen. Maar of die ooit een vervolg krijgt waag ik toch te betwijfelen. Maar leuk was het zeker!

Jos Huffmeijer voor B4men.

Written by
Jos Huffmeijer

In 1994 raakte ik bijzonder gepassioneerd door de drank cognac. In de jaren daarna bouwde ik mijn kennis hiervan uit en startte in 1998 mijn bedrijf Le Nez Promotion om professioneel het mooie distillaat cognac te gaan promoten. In 2004 werd ik ambassadeur van Rémy Martin cognac waar ik mij nog steeds met heel veel plezier voor inzet.
Sinds ’n jaar of 5 schrijf ik ook voor B4men over drank en auto’s wat ik heel leuk vind en hier heel veel plezier aan beleef. Dat hoop ik nog vele jaren te blijven doen.

View all articles
Written by Jos Huffmeijer